Γραφτείτε συνδρομητής!

Γραφτείτε συνδρομητής!

Γραφτείτε συνδρομητής!

Slide background
Slide background

εξετάσειςΚαθώς πλησιάζει ο καιρός που τα παιδιά της Γ΄ Λυκείου θα πάρουν μέρος στις Πανελλήνιες Εξετάσεις, το άγχος και η ανησυχία τους κορυφώνεται. Αν το παιδί, και ολόκληρη η οικογένεια, δεν ξέρει τρόπους να διαχειριστεί αυτή τη στρεσσογόνο κατάσταση, μπορεί να καταφύγουν σε δυσλειτουργικές τεχνικές αντιμετώπισής της, που θα δημιουργήσουν συγκρούσεις και αδιέξοδα. Τι μπορεί να κάνουν οι γονείς για να αντιμετωπίσουν το άγχος του παιδιού τους λειτουργικά και να βοηθήσουν τόσο τα παιδιά τους, όσο και τους εαυτούς τους.

Ας δούμε μερικές αποτελεσματικές τεχνικές διαχείρισης του άγχους του παιδιού:

1. Προσπαθήστε να διαχειριστείτε εσείς οι ίδιοι τη δική σας ανησυχία.
Τα παιδιά μας διαισθάνονται ό,τι νιώθουμε και αντιλαμβάνονται όταν λέμε κάτι, αλλά νιώθουμε κάτι διαφορετικό. Το να έρθουμε σε επαφή με τα συναισθήματα που βιώνουμε, να τα αποδεχόμαστε και να τα εκφράζουμε είναι απαραίτητο για την ψυχική μας υγεία. Τα καταπιεσμένα συναισθήματα ή οι ενοχές για κάποια από αυτά που βιώσαμε, είναι η βάση για αρκετές δυσλειτουργίες στη ζωή μας.

Όταν εμείς αποδεχόμαστε τα συναισθήματα μας και εστιάζουμε στην εύρεση λύσεων και τρόπων να διαχειριστούμε μια δοκιμασία, δίνουμε ένα μοντέλο ώριμης στάσης και ευέλικτης συμπεριφοράς στα παιδιά μας για να το ακολουθήσουν. Άλλωστε, αν είμαστε οι ίδιοι υπερβολικά αγχωμένοι, δεν θα έχουμε καθαρό μυαλό και την απαιτούμενη ηρεμία και ενέργεια να βοηθήσουμε αποτελεσματικά το παιδί μας.

 

2. Διερευνήστε το συναίσθημα των παιδιών σας και βοηθήστε τα να το αποδεχτούν και να το εκφράσουν.
Ενθαρρύνετε τα να εκφράσουν λεκτικά το συναίσθημα τους: (‘’Φαίνεσαι……..Θέλεις να το συζητήσουμε’’) αντί να το υποτιμήσετε ή να το προσπεράσετε: (“Είσαι υπερβολικός/ή. Πώς κάνεις έτσι’’)

Αφιερώστε χρόνο να συζητάτε μαζί τους, εφαρμόζοντας τις τεχνικές της ενεργητικής ακρόασης και της ενσυναίσθησης, με αποδοχή, κατανόηση και όχι κριτική.

Δείτε το συναίσθημα ως μια ευκαιρία να προσεγγίσετε περισσότερο τα παιδιά σας και να εμβαθύνετε τη μεταξύ σας επικοινωνία. Όλα τα συναισθήματα έχουν να μας μάθουν κάτι. Όταν αρνούμαστε να τα βιώσουμε, δεν εξαφανίζονται αλλά μεγεθύνονται και παραμένουν κρυμμένα μέσα στον ψυχισμό μας. Η υψηλή συναισθηματική νοημοσύνη οδηγεί σε ψυχική ανθεκτικότητα και δύναμη για να αντιμετωπίζουμε τις δυσκολίες και τις προκλήσεις της ζωής. Οι έφηβοι έχουν την τάση να βιώνουν τα συναισθήματα τους με μεγάλη ένταση. Έτσι, ο φόβος της αποτυχίας μπορεί να πυροδοτήσει έντονο άγχος και μεγάλη ανησυχία.

Δώστε το μήνυμα στα παιδιά σας ότι το άγχος που βιώνουν είναι φυσιολογικό και μπορεί να είναι και λειτουργικό στο βαθμό που μας κινητοποιοιεί να σχεδιάσουμε ένα σχέδιο δράσης και πρακτικών που θα μας βοηθήσουν στην επίτευξη των στόχων μας.
Αντίθετα, όταν μας κατακλύζει, δεν έχουμε καθαρό μυαλό και μπορεί να μας ακινητοποιήσει. Όταν αποδεχόμαστε όλες τις πτυχές του εαυτού μας-και τα δυνατά μας στοιχεία και τις ατέλειες μας-χτίζουμε υψηλή αυτοεκτίμηση.


3. Δημιουργείστε κανάλια επικοινωνίας με τα παιδιά σας και φροντίστε να τα κρατάτε πάντα ανοιχτά.
Έτσι θα κερδίσετε την εμπιστοσύνη τους και θα τα βοηθήσετε να νιώθουν συναισθηματικά ασφαλή. Σταθείτε διακριτικά κοντά τους και δώστε τους το μήνυμα ότι είστε εκεί για ό,τι χρειαστούν. Αποφύγετε να κάνετε επικριτικά σχόλια αλλά και να εκφράζετε υπερβολική ενθάρρυνση. Στην πρώτη περίπτωση, οδηγούμε το παιδιά στο να μην έχουν καθόλου εμπιστοσύνη στον εαυτό τους, ενώ στη δεύτερη αγχώνονται επειδή νιώθουν πίεση να ανταποκριθούν στις προσδοκίες μας.

Μπορείτε να τους πείτε:
‘’Ακόμα κι αν δεν περάσεις πάντα υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις’’.
‘’Έχεις ήδη κάνει μια μεγάλη προσπάθεια κι αυτό σε έχει εφοδιάσει με πολλές δεξιότητες’’.
‘’Όλη αυτή η διαδρομή θα σου δώσει γνώσεις και εμπειρία. Θα σε κάνει πιο δυνατό/ή ώστε να μπορείς να αντιμετωπίζεις τις προκλήσεις της ζωής’’.
‘’Η εισαγωγή σου στο πανεπιστήμιο θα είναι σίγουρα επιβράβευση των κόπων σου αλλά σε καμία περίπτωση δεν καθορίζει το μέλλον σου, την επαγγελματική σου πορεία και κυρίως την αξία σου’’.
Μην υπενθυμίζετε στα παιδιά συνέχεια ότι πρέπει να διαβάσουν αν τα δείτε να κάθονται (μπορεί από αντίδραση να κάνουν το ακριβώς αντίθετο). Καθένας έχει τους δικούς του ρυθμούς και σε κάθε περίπτωση χρειάζεται διαλείμματα και ξεκούραση. Αποφύγετε να παρεμβαίνετε συνέχεια και να λέτε στα παιδιά σας τι να κάνουν. Είναι πιο χρήσιμο να τους ζητάμε να καταλήξουν σε ένα ρεαλιστικό σχέδιο μελέτης κι αν χρειαστούν τη βοήθεια μας να τους τη δώσουμε. Μπορούν να οργανώσουν την ύλη και να φτιάξουν ένα λεπτομερές χρονοδιάγραμμα μελέτης-καθημερινό και εβδομαδιαίο-προγραμματίζοντας χρόνο για διαλείμματα και επαναλήψεις.

Δείξτε τους ότι τους έχετε εμπιστοσύνη στο να βρουν τους κατάλληλους τρόπους διαχείρισης της κατάστασης. Αυτό θα ενισχύσει την αίσθηση ελέγχου, θα αυξήσει την αυτοεκτίμηση τους και θα μειώσει το άγχος τους.


4. Εξασφαλίστε συνθήκες ησυχίας και ηρεμίας στο σπίτι, έτσι ώστε να υπάρχει ατμόσφαιρα κατάλληλη για μελέτη.
Ρωτήστε το τι θα τα βοηθούσε να συγκεντρωθούν καλύτερα. Μια ατμόσφαιρα διαρκούς σοβαρότητας, νεκρικής σιγής και θλίψης βέβαια δεν βοηθάει να αποδώσουμε. Χρειάζεστε όλοι στιγμές ξεκούρασης, χαλάρωσης και χαράς. Προγραμματίστε χρόνο για να περάσετε ευχάριστα μαζί, δείτε κωμωδίες και γελάστε, παίξτε επιτραπέζια παιχνίδια, βάλτε μουσική και χορέψτε. Βρείτε τρόπους να φροντίσετε τους εαυτούς σας και να εκτονώσετε την ένταση και την ανησυχία σας.


5. Αποφύγετε να συγκρίνετε το παιδί σας με άλλα παιδιά.
Μπορεί πρόθεση σας να είναι να το κινητοποιήσετε, αλλά αυτό που νιώθει το παιδί είναι ότι δεν αξίζει και δεν το αποδέχεστε γι’ αυτό που είναι.

6. Έχετε στο μυαλό σας ότι εξετάσεις δίνει μόνο το παιδί, δεν δίνετε κι εσείς μαζί του.
Έτσι μπορεί να νιώσει επιπλέον άγχος ότι δίνει εξετάσεις και για εσάς. Ήδη είναι αρκετά αγχωμένο για πιθανή ματαίωση των δικών του προσδοκιών, θα επιβαρυνθεί αν σκέφτεται ότι έχει χρέος να εκπληρώσει και τις δικές σας προσδοκίες.

7. Βάλτε όρια αν το παιδί έχει έντονα ξεσπάσματα θυμού και επιθετικότητας
Το παιδί μπορεί να έχει ανάγκη να εκτονώσει τον συσσωρευμένο θυμό του και φυσικά θα προτιμήσει να το κάνει στα πρόσωπα που του εμπνέουν ασφάλεια και το αγαπάνε άνευ όρων, δηλ. στους γονείς του. Μην παίρνετε αυτή την επίθεση προσωπικά και μπαίνετε σε αντιπαράθεση μαζί του.

Μπορείτε με ήρεμο και αποφασιστικό τρόπο να του πείτε:
‘’Καταλαβαίνω ότι είσαι πολύ θυμωμένος/η, αλλά όταν φωνάζεις έτσι δεν μπορώ να σε ακούσω. Είμαι κι εγώ πολύ κουρασμένος/η σήμερα και δεν έχω καλή διάθεση και υπομονή. Θα πάω λίγο μέσα να ηρεμήσω και να ξεκουραστώ και τα λέμε αργότερα.’’ Είναι καλύτερα να μην προσπαθείτε να λύσετε ένα θέμα όταν νιώθετε ένταση. Φύγετε από τον χώρο, ηρεμήστε και το συζητάτε αργότερα. Έτσι δίνετε κι ένα υγιές μοντέλο διαχείρισης των συγκρούσεων στο παιδί σας για να το μιμηθεί.


8. Βοηθήστε τα παιδιά σας να εστιάζουν στην εξέλιξη τους και όχι στην τελειότητα.
Η αναζήτηση της τελειότητας προκαλεί τεράστιο στρες γιατί πολύ απλά τέλειο ανθρώπινο ον δεν υπάρχει! Πείτε τους ότι είναι καλύτερα να βάζουν πιο ρεαλιστικούς στόχους και να επιβραβεύουν τον εαυτό τους για τις μικρές νίκες τους. Ο σκοπός της εκπαίδευσης είναι να αγαπήσω τη μάθηση, να με ενθουσιάζει η διαρκής εξέλιξή μου, να έχω περιέργεια να ανακαλύψω καινούργια πράγματα. Η ικανότητα να μαθαίνω και να εξελίσσομαι διαρκώς φαίνεται να είναι η πιο σημαντική δεξιότητα στον σύγχρονο κόσμο και στις διαρκώς μεταβαλλόμενες συνθήκες στις οποίες ζούμε.

9. Συζητήστε μαζί τους την έννοια της αποτυχίας
Αποτυχία σημαίνει ότι δοκίμασα κάτι που δεν λειτούργησε κι αυτό θα με εφοδιάσει με γνώση και εμπειρία να βρω αυτό που θα λειτουργήσει για μένα. Σε καμία περίπτωση δε σημαίνει ότι είμαι άχρηστος/η ή ανίκανος/η και θα αποτυγχάνω πάντα.Η μάθηση είναι βιωματική!


10. Διαβεβαιώστε τα ότι το μέλλον τους, η επαγγελματική τους πορεία και φυσικά η αξία τους και η αποδοχή των άλλων, δεν εξαρτώνται από τους βαθμούς που θα γράψουν στις εξετάσεις.
Στην ουσία τσεκάρονται οι γνώσεις τους. Όλο αυτό είναι μια δοκιμασία – όπως κι άλλες που θα κληθούν να διαχειριστούν στη ζωή τους – και θα τα βοηθήσει να μάθουν πολλά, όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα. Να θυμάστε ότι όλα είναι παροδικά στη ζωή και το ίδιο θα συμβεί και με τις εξετάσεις. Σε καμία περίπτωση δεν ήρθε το τέλος του κόσμου, ούτε αυτή είναι η μοναδική ευκαιρία που θα έχουν στη ζωή τους να προσπαθήσουν να πετύχουν τους στόχους τους.

 

Ελένη Πολυχρονοπούλου, Συνθετική Ψυχοθεραπεύτρια, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

© Copyright 2023 Καθεδρικός Ιερός Ναός Κοιμήσεως Θεοτόκου Φανερωμένης Χολαργού Back To Top

«Θανάτου ἑορτάζομεν νέκρωσιν, Ἅδου τήν καθαίρεσιν, ἄλλης βιοτῆς, τῆς αἰωνίου, ἀπαρχήν˙ καί σκιρτῶντες ὑμνοῦμεν τόν αἴτιον, τόν μόνον εὐλογητόν τῶν πατέρων Θεόν καί ὑπερένδοξον»  (Κανών Αναστάσεως, β’ τροπάριον ζ’ ωδής)

«Μπορῶ νά σοῦ δώσω μιά συμβουλή; Σέ κάθε θλίψη σου, σέ κάθε ἀποτυχία σου νά συγκεντρώνεσαι μισό λεπτό στόν ἑαυτό σου καί νά λές ἀργά-ἀργά αὐτό τό τροπάριο. Θά βλέπεις ὅτι τό μεγαλύτερο πρᾶγμα στή ζωή σου -καί στή ζωή τοῦ κόσμου ὅλου- ἔγινε: Ἡ Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ, ἡ σωτηρία μας. Καί θά συνειδητοποιεῖς ὅτι, ἡ ἀναποδιά πού σοῦ συμβαίνει εἶναι πολύ μικρή γιά νά χαλάσει τή διάθεσή σου.

Αἰῶνες περίμενε ὁ ἄνθρωπος μόνος αὐτό τό πέρασμα, αὐτό τό Πάσχα. Ὁ Χριστός μᾶς πέρασε ἀπό τόν θάνατο στή ζωή. Γι' αὐτό σήμερα «θανάτου ἑορτάζομεν νέκρωσιν, ἅδου τήν καθαίρεσιν». Χάθηκε ὁ θάνατος. Τό κατάλαβες; Σήμερα γιορτάζουμε τήν «ἀπαρχή» τῆς «ἄλλης βιοτῆς, τῆς αἰωνίου» ζωῆς κοντά Του.

Τώρα ὅλα εἶναι χαρά, χάρις στήν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ μας.

Τί εὐτυχία ἡ Ἀνάσταση!

Σοῦ εὔχομαι νά «σκιρτᾶς» ἀπό χαρά, κοιτάζοντας πίσω σου τό χάος ἀπό τό ὁποῖο σέ πέρασε ὁ Ἀναστάς Κύριος, «ὁ μόνος εὐλογητός τῶν Πατέρων»... Ψάλε τώρα καί τό “Χριστός Ἀνέστη”.»

Ἁγίου Πορφυρίου Καυσοκαλυβίτου λόγοι (μιά Τρίτη Διακαινησίμου στό κελλάκι του)