SxoliGoneon

AfieromaHristougenna

01a
bottom
01a

bottom

01a

bottom

BioiAgionBioiAgion2

Faneromeni

συμπεριφοραΤώρα ένας χώρος που ασκείται κατ’ εξοχήν βία από τα παιδιά και τους εφήβους είναι το σχολείο, και μάλιστα αν προσέξουμε θα δούμε πως η βία  έχει «κατέβη» στις τάξεις του δημοτικού. Βέβαια η κορύφωσή της ποσοτικά λαμβάνει χώρα στην εφηβική ηλικία, όπου έχουν την δυνατότητα οι έφηβοι να φτιάξουν ακόμη και συμμορίες και να κάνουν κάτι πιο οργανωμένο. Μιλούμε πια  για φαινόμενα συστηματικά φραστικής-λεκτικής βίας ή και σωματικής βίας, εκβιασμών, κλοπών, κ.ά. τα οποία αρχίζουν να συμβαίνουν πια από τις Δ΄και Ε΄ τάξεις του δημοτικού και πάνω.
Στο παρελθόν το σχολείο θεωρείτο από την κοινωνία ότι είναι ένας συμπληρωματικός  θεσμός προς την οικογένεια, και ολοκληρώνει το έργο της αγωγής. Υπήρχε η παλιά φράση: να πάει το παιδί στο σχολείο να γίνει  άνθρωπος. Ανέκαθεν το σχολείο θεωρείτο ότι συμβάλει στο θέμα της αγωγής της προσωπικότητας. Πρέπει όμως να ανησυχούμε σοβαρά  μήπως πια το σημερινό σχολείο, δηλαδή το σημερινό εκπαιδευτικό σύστημα που φτιάξαμε σε όλες τις βαθμίδες, έχει αρχίσει και λειτουργεί αντίστροφα. Μήπως έχει αρχίσει να κάνει τέτοια ζημιά στην ψυχή των παιδιών και των εφήβων, ώστε αποτελεί ενδεχομένως ένα σοβαρό παράγοντα για το φαινόμενο της βίας τους, αλλά και για όλα τα  νοσηρά φαινόμενα, όπως π.χ. της κατάθλιψης που παρουσιάζουν αρκετοί έφηβοι.
Αυτό που κατ’ εξοχήν θα αναδείκνυε το σχολείο ως παράγοντα διαμόρφωσης προσωπικότητας θα ήταν η συμμετοχικότητα. Δηλ. το παιδί να συμμετέχει στη μαθησιακή  διαδικασία της μάθησης και της ανακάλυψης. Η χαρά της μάθησης και η ανάδειξη της κοινωνικής ζωής, αυτοί είναι παράγοντες που θα συνέβαλλαν ουσιαστικά. Πόσο αυτοί οι παράγοντες λειτουργούν στη πράξη; Θα  μείνω περισσότερο στο θέμα της μαθησιακής διαδικασίας. Ποια πλευρά του παιδιού και του εφήβου βγάζει στην επιφάνεια το σημερινό εκπαιδευτικό σύστημα; Θα τολμούσα να πω ότι βγάζει την χειρότερη  πλευρά του. Γιατί; Διότι έχουμε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν καλλιεργεί την αγάπη για τη μάθηση. Όλοι νομίζω  έχουμε  επισημάνει το γεγονός, ότι στηρίζεται κυρίως στην απομνημόνευση.
Επιπλέον έχουμε ένα εκπαιδευτικό σύστημα το οποίο είναι πάρα πολύ εγκεφαλικό, δηλ. δεν καλλιεργεί την εποπτεία, το πείραμα, τη δοκιμασία, τη συμμετοχή, αυτό που κατ’ εξοχήν ανταποκρίνεται στις ανάγκες του παιδιού και του εφήβου. Δεν μπορεί ένα παιδί ή ένας έφηβος να αρχίσει από τη θεωρία και να πάει στην πράξη, πρέπει να αρχίσει από την εμπειρία και να πάει στην θεωρία. Έχουμε ένα σύστημα, με άλλα λόγια, το οποίο ευνοεί μια ορισμένη  κατηγορία παιδιών και εφήβων. Μια μικρή μερίδα, οι οποίοι έχουν συνηθίσει να εργάζονται εγκεφαλικά, «τους πηγαίνει» η απομνημόνευση θα λέγαμε, και τα παιδιά αυτά παίρνουν καλούς  βαθμούς και προκόβουν στη συνέχεια. Υπάρχει βέβαια και η μερίδα των εκπαιδευτικών που χρησιμοποιούν και άλλες μεθόδους, αγωνίζονται, ανανεώνονται, ασκούν έπαινο και ενθάρρυνση. Ας μου επιτρέψουν όμως  οι αγαπητοί εκπαιδευτικοί να πω ότι πρόκειται για μειοψηφία πλέον. Το εκπαιδευτικό σύστημα είναι το παθογόνο, αυτό που έχει να κάνει με το αναλυτικό πρόγραμμα, με την κατανομή των ωρών, με το πώς έρχεται η πολιτεία να προτείνει τη μάθηση. Εκεί μέσα υπάρχουν κάποια ελάχιστα περιθώρια πρωτοβουλιών από τους καλούς εκπαιδευτικούς. Σίγουρα είναι η μειοψηφία και για αυτό θα έλεγα ότι το εκπαιδευτικό μας σύστημα είναι εκείνο που νοσεί, ώστε πετά έξω και τους καλούς εκπαιδευτικούς. Βλέπουμε σιγά-σιγά  πως οι πιο  αξιόλογοι εκπαιδευτικοί κουράζονται, παραιτούνται και φεύγουν από την εκπαίδευση. Και αντίθετα παραμένουν και αποκτούν ηγετικό ρόλο μέσα στην εκπαίδευση εκείνοι που μπορεί να μην ήταν και επιλογή τους αυτό  που κάνουν. Εδώ βρίσκεται και η ευθύνη της κοινωνίας και της πολιτείας, ότι έχει κρατήσει τον εκπαιδευτικό στο περιθώριο, και με τις αποδοχές και με πολλούς άλλους τρόπους. Δεν τον τιμά, δεν τον κάνει ένα από τα εξέχοντα επαγγέλματα προκειμένου να προσελκύσει και ανθρώπους αξιόλογους. Λοιπόν κατά τον ίδιο τρόπο που ωθούνται στο περιθώριο οι εκπαιδευτικοί, ωθούνται και οι μαθητές.
συμπεριφοραΤο νοσηρό της υπόθεσης είναι ότι το εκπαιδευτικό σύστημα δεν καλλιεργεί την αγάπη για την μάθηση την οποία έχει έμφυτη ο άνθρωπος. Αλλά απλώς, επειδή για κάποιους λόγους δεν τρέχουν όλα τα παιδιά με τον ίδιο ρυθμό στην μάθηση, το σχολείο δουλεύει με μια μειοψηφία παιδιών που τους ταιριάζει αυτό το σύστημα δηλ. το εγκεφαλικό και της απομνημόνευσης, και τα υπόλοιπα πετάγονται έξω. Δεν θα καταλήξουν όλα να γίνουν βίαια εννοείται. Για μια μερίδα παιδιών που χαρακτηρίζονται από εξωστρέφεια, το ότι πετάγονται έξω από την μάθηση και απλώς «σέρνονται» όλα αυτά τα χρόνια μέχρι τα δεκαοχτώ, τα παιδιά αυτά αισθάνονται ότι και η κοινωνία τα πετά «έξω». Διότι η κοινωνία για τα παιδιά και τους εφήβους είναι το σχολείο. Αυτή είναι η θέση τους μέσα στην κοινωνία. Δείτε το και στους ενήλικες: εάν κάποιος ενήλικας αισθάνεται πως η κοινωνία τον έχει  πετάξει έξω, αμέσως ανοίγει  ο δρόμος για θυμό και παραβατικότητα.  Είναι η αντίδραση στην απόρριψη  της κοινωνίας. Και αυτό το βλέπουμε και σε μεγαλύτερους, οι οποίοι έκαναν ένα σφάλμα, έμειναν στη φυλακή  ένα διάστημα και, αν η κοινωνία δεν τους ξαναεντάξει μέσα της, θα επιστρέψουν  στην παραβατικότητα.
Λοιπόν κατά τον ίδιο τρόπο βλέπει κανείς ότι ένα παιδί κάνει ένα παράπτωμα. Αν αυτό το παράπτωμα το πληρώσει πάρα πολύ ακριβά και μείνει στο περιθώριο, αρχίζει να ερωτοτροπεί πια με την παραβατικότητα. Αρχίζει να γίνεται ο φυσικός του χώρος. Αφού δεν λαμβάνει καμιά αυτοεκτίμηση (που την έχει απόλυτη ανάγκη ο έφηβος) από τη μαθησιακή διαδικασία, θα κοιτάξει να  πάρει από την παρέα. Θα κοιτάξει να επιβληθεί στην παρέα σαν ηγέτης με βία, που δήθεν είναι ανδρισμός, είναι παλικαριά, οπότε να έχει από εκεί τουλάχιστον μια αυτοεκτίμηση.
Έτσι και οι έφηβοι που σπρώχνονται στο περιθώριο  της μάθησης: είναι σαν να τους στέλνει η κοινωνία το μήνυμα: «Προχωρούμε και χωρίς εσένα». Θέλει πολύ να επαναστατήσει κάποιος σε αυτό το αδιέξοδο;
Αυτοί οι νέοι που κάνουν συμμορίες, είτε των γηπέδων, είτε απλώς και μόνο για να κλέβουν, ουσιαστικά σε αυτές τις συμμορίες βρίσκουν κάτι πολύ βασικό που δεν βρήκαν αλλού. Χρειάζονται από κάπου μια αυτοεκτίμηση. Δεν μπορεί να ζήσει ο άνθρωπος χωρίς αυτοεκτίμηση σε αυτές τις ηλικίες. Θα καταρρεύσει. Και την παίρνει με αυτό τον αρνητικό τρόπο.
Ένα μεγάλο μέρος της παιδικής και εφηβικής βίας και εγκληματικότητας έχει από πίσω τη σχολική αποτυχία, και νομίζω ότι και οι στατιστικές συμφωνούν σε αυτό. Δεν έχει λόγο ένας μαθητής λοιπόν, που αισθάνεται ότι τα καταφέρνει, που παίρνει ικανοποίηση από τη μάθηση, να καταφύγει στη βία. Η κάθε κυβέρνηση διαφημίζει πόσες νέες σχολικές  αίθουσες έχει κάνει, πόσο αύξησε τα κονδύλια για την παιδεία, η αντιπολίτευση λέει δεν είναι αρκετά, ή αφαιρούν ένα μάθημα και προσθέτουν ένα άλλο. Και δεν ασχολείται κανείς  πώς διδάσκονται τα μαθήματα, τι είδους εκπαιδευτικούς έχουμε, τι εκπαιδευτικούς θέλουμε να αποκτήσουμε, ένας ουσιαστικός  έλεγχος, μήπως πρέπει να γίνεται μια εξέταση των ανθρώπων και μια επιλογή, μήπως πρέπει να υπάρξει φαντασία μέσα στο σχολικό πρόγραμμα, και πέρα από το καθιερωμένο μάθημα να υπάρξουν διαδικασίες συμμετοχής και δημιουργίας των ίδιων των παιδιών. Αν τα κάναμε αυτά τα πράγματα, θα ζωντάνευε το σχολείο και η σχολική ζωή  και η σχολική κοινότητα θα ενσωμάτωνε στη μάθηση και άλλα παιδιά. Όποιο παιδί δεν ενσωματωθεί στην μάθηση, στη σχολική διαδικασία, θα είναι πρόβλημα για την κοινωνία.

  • Newsletter Εγγραφή

    Πόσα μάτια έχει ο άνθρωπος;

footer

Δημιουργία ιστοτόπου ΑΔΑΜ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ